phụ nữ thái bình tự tin - tự trọng - trung hậu - đảm đang                     đoàn kết - đổi mới - bình đẳng - phát triển
Bình Đẳng Giới
Thúc đẩy bình đẳng giới thực chất trong hệ thống bảo hiểm xã hội và đảm bảo an sinh xã hội tại Việt Nam

Ngày cập nhật: 19/07/2021

    Tại hội thảo “Nhận diện vấn đế giới trong một số chính sách an sinh xã hội ở Việt Nam”, một số biện pháp chính sách được khuyến nghị là áp dụng chế độ gia đình trẻ em đa tầng để hỗ trợ cho tất cả trẻ em ở Việt Nam, thúc đẩy tăng tỷ lệ bao phủ bảo hiểm xã hội, giảm rút BHXH một lần, đảm bảo bình đẳng giới trong tiếp cận và hưởng các chế độ an sinh xã hội (ASXH)…

Hội thảo do Hội LHPN Việt Nam và Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) phối hợp tổ chức tại Hà Nội và các điểm cầu tại 28 tỉnh, thành với sự tham gia của một số đại biểu Quốc hội, bộ, ngành; các chuyên gia, nhà khoa học; đại diện tổ chức ILO, TW Hội LHPN Việt Nam, Hội LHPN tỉnh, thành.

Phát biểu khai mạc hội thảo, bà Trần Thị Hương, Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam nhấn mạnh, bảo đảm quyền ASXH của mỗi người dân là quan điểm xuyên suốt của Đảng và Nhà nước ta và tiếp tục được Đại hội XIII của Đảng xác định trong những năm tới. Trong hệ thống ASXH, hệ thống bảo hiểm xã hội giữ vai trò 

trụ cột, quan trọng nhất. Phát triển Bảo hiểm xã hội sẽ là tiền đề và điều kiện để thực hiện tốt các chính sách ASXH, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Trong những năm qua, chính sách bảo hiểm xã hội của Việt Nam đã từng bước được hoàn thiện, hướng tới mở rộng phạm vi bao phủ, tạo cơ hội cho mọi người dân trong việc tiếp cận, tham gia, thụ hưởng chính sách, đảm bảo quyền và lợi ích chính đáng của người dân.

Một số quy định trong pháp luật về bảo hiểm xã hội đã tính đến các đặc thù về giới như giảm thời gian đóng bảo hiểm xã hội đối với lao động nữ là người hoạt động chuyên trách hoặc không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn để được hưởng lương hưu; tăng thời gian nghỉ chế độ thai sản từ 4 tháng lên 6 tháng và quy định chế độ nghỉ thai sản đối với nam giới khi vợ sinh con; chế độ thai sản của lao động nữ mang thai hộ và người mẹ nhờ mang thai hộ; hỗ trợ tiền đóng BHXH tự nguyện cho người tham gia…

Tuy nhiên, kết quả thực hiện các chính sách BHXH cho thấy, diện bao phủ BHXH thực tế còn thấp. Theo báo cáo của Chính phủ, tính đến 31/12/2020, mới chỉ có 31,12% lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia BHXH bắt buộc (giảm 1,12% so với cùng kỳ 2019) và 2,31% lực lượng lao động tham gia BHXH tự nguyện, như vậy còn đến 66,5% lực lượng lao động trong độ tuổi hiện nay vẫn chưa tham gia BHXH, chủ yếu nông dân và lao động trong khu vực phi chính thức, có thu nhập thấp. Số người hưởng BHXH một lần năm sau cao hơn năm trước và chưa có dấu hiệu dừng lại.

Mặt khác, diện bao phủ của chế độ thai sản thấp, thực tế cho thấy phụ nữ trong năm 2019, chỉ có 30% phụ nữ trong lực lượng lao động được hưởng chế độ thai sản, được thực hiện đối với phụ nữ tham gia BHXH bắt buộc, 70% phụ nữ còn lại đứng ngoài chính sách này gồm các đối tượng lao động nữ làm nông nghiệp, làm nghề tự do… Thiếu chính sách bảo vệ thai sản không chỉ ảnh hưởng đến thu nhập và thời gian làm việc của phụ nữ mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe của bà mẹ, trẻ em và sự phát triển bền vững của nguồn nhân lực đất nước.

Nhận thức rõ về vai trò, chức năng và trách nhiệm của tổ chức Hội LHPN Việt Nam trong đại diện cho quyền, lợi ích hợp pháp của phụ nữ, thời gian qua, Hội LHPN Việt Nam đã đề xuất nhiều chính sách, chương trình, đề án góp phần thực hiện ASXH, thể chế hóa quy định pháp luật về bình đẳng giới.

Nhiều chính sách đã được các cơ quan có thẩm quyền tiếp thu, ghi nhận trong văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến lao động nữ như chính sách hỗ trợ cho phụ nữ thuộc hộ nghèo là người dân tộc thiểu số khi sinh con đúng chính sách dân số; chính sách điều chỉnh lương hưu đối với lao động nữ bắt đầu hưởng lương hưu trong giai đoạn từ năm 2018 đến năm 2021 có thời gian đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 20 năm đến 29 năm 6 tháng ...

Để chuẩn bị cho quá trình sửa đổi Luật Bảo hiểm xã hội 2014 nhằm hướng tới mục tiêu BHXH toàn dân, đảm bảo lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong quá trình xây dựng Luật, Hội LHPN Việt Nam đã rà soát các chính sách hiện hành, phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức nghiên cứu trong thực tiễn nhằm lắng nghe tiếng nói của phụ nữ về vấn đề này.